2010-04-14

تورکان ایران و رسانه های ایران

*یا ایهاالناس انا خلقناکم من ذکر و انثی و جعلناکم شعوبا و قبائل لتعارفو ان اکرمکم عندالله اتقیکم*


اين مطلب از وبلاگ همدان توركلري برگرفته شده است

قبل از هر موضوع بهتر است بدانیم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران صریحا استفاده از زبانهای محلی در مدارس و مطبوعات محلی را آزاد دانسته است . رسانه ها حق دارند که با زبان مادری با مخاطبین شان ارتباط بر قرار کنند و این حق را به هیچ عنوان نمیتوان نفی کرد. اما متاسفانه شاهد آنیم که در کشور عرصه فعالیت را بر رسانه های غیر فارسی به شدت تنگ می کنند، و با سنگ اندازی های متعدد سعی در نابودی معدود تریبون ها با زبان های دیگر را دارند. در زیر سعی شده است هر چند ناقص و غیر حرفه ای اما قابل تامل به مسائل و مشکلات رسانه ای تورکان و به خصوص تورکان که در استان های دارای تنوع قومی زبانی ساکن هستند پرداخته شود.





در بعد رسانه های دیداری شنیداری وضع فرهنگی تورکان فاجعه است. رسانه صدا و سیما خود را رسانه ملی و زبان مردم معرفی می کند ، این رسانه پر قدرت انحصاری که بودجه و اعتبار مالی خود را از مالیات و درآمد های دولتی تامین می کند ، نه تنها قدمی در راستای اعتلای فرهنگی زبانی مردم تورک بر نمی دارد بلکه کمر همت به تضعیف و تخریب فرهنگ و زبان دیرینه شان بسته است. روزانه از این رسانه شاهد توهین ها ، سخره گرفتن ها و سوژه سازی ها تورکان هستیم . در همین ایام نوروز 89 در اولین سالی که نوروز ثبت جهانی شده و دیگر نه تنها تورک ، ازبک ، تورکمن ، اویغور ، فارس ، تاجیک ، افغان و... آن را جشن می گیرند بلکه یک دنیا آن را مهم می شمرد و گرامی میدارد ؛ شاهدیم که رسانه ملی در سریال های نوروزی به سوژه سازی خنده از تورکان می پردازد در سریال های نوروزی همانند "چار دیواری" از شبکه اول سیما ، "زن بابا" از شبکه سوم سیما و... در هر کدام شاهد یک یا چند بازیگر با لهجه تورکی هستیم .



در سریال "چار دیواری" یک راننده تاکسی "تقی تاکسی" با لهجه تورکی را می بینیم فردی در ظاهر معمولی که به اصول اولیه نطیر صداقت ، امانت داری و ... تنها در حرف اعتقاد دارد و در عمل بدان پایبند نیست ، "تقی تاکسی" در یک سکانس به همسر خود با نوعی تمسخر می گوید "شوما فارسی بلدی؟!" که به نوعی این دیالوگ به مخاطب می خواهد بگوید که تورکان به نوعی حسرت و عقدهء تکلم روان به فارسی را دارند و "تقی تاکسی" از این که می تواند به فارسی صحبت کند خوشحال است و این می تواند به افتخاری بزرگ برای یک تورک تبدیل شود!! ؛ در همین سریال بازیگر دیگری به نام "آقا مظفر" که شغل او بازیگری به عنوان سیاهی لشکر سینما است بازی می کند او خود را در سریال یک هنرمند متعلق به مردم معرفی می کند! ؛ "آقا مطفر" در این سریال برای گرم کردن مجلس با یک دایره شعرهای بسیار نامفهوم تورکی به سبک یکی از خوانندگان ضعیف (نامیک) می خواند در این سریال خبری از موسیقی اصیل موقامی آشیقی و... نیست! "آقا مظفر" حتی در حد و اندازه یک خواننده ضعیف و غیر اصیل نیز عمل نمی کند و مانند یک خرمگس به صورت کاملا نامفهوم ویز ویز می کند و بدین ترتیب سریال پیام خود را می رساند که موسیقی آذربایجان تهی است و حتی شعر آن قابل فهم برای تورکان نیست چه رسد به اینکه به خواهد از خود اصالتی داشته باشد و به نوعی موسیقی غیر قابل انکار تورکان را به سخره می گیرد. در این سریال در سکانس های متعدد شاهدیم که فارس زبانان در جدل های لفظی خود با دیگران الفاظ تورکی به کار می برند مانند " تو رو سنه نه!! " " خوش گلدین!! (به نشانه بی احترامی) " و .... بدین ترتیب از لفظ خوش گلدین که لفظی برای احترام است لفظی ساخته اند که به کار بردن آن نشانه بی ادبی است!!!!!! و به تورکان القا می کند که حتی به کار بردن الفاظ تکریمی تورکی نوعی بی احترامی به مخاطب است!!! و زبان تورکی در مجادلات کاربرد پیدا میکند!!!! و یا در سریال " زن بابا " که بازیگری یک پیرزن تورک "سوری خانم" سوژه خنده است و تکه هایی که دیگر بازیگران به آن پیرزن می اندازند مایه طنز این سریال شده علی صادقی در نقش بهبود در سکانسی که پیرزن تورک منتظر رسیدن پیتزا است با تمسخر به پیرزن پیشنهاد می کند که یک تکه نان بربری را تست کند و انتظار پیتزا [این غذای ایتالیایی] را نکشد!! در این سریال در مقابل این پیرزن ، زن مسن دیگری که سرشار از کمالات است را می بینیم که اهل شیراز است و به خاطر حسن نیت اش از او کلاهبرداری شده ، توجه شود اگر بازیگر در نقش تورک می بود به علت حماقتش از او کلاهبرداری می شد!!!



از این دست تحقیرها در دیگر سریال و فیلم ها بسیار می توان دید مانند تورک بودن رفتگرها (تا آنجایی که من در تهران دیده ام رفتگران تهران فارس (افغان) هستند) یا عمله ساختمان بودن تورکان و... . در همین اواخر سریال "سالهای مشروطه" که تحریف تاریخ در آن مسلم بود و از سیما پخش شد ؛ و در آن شاهان ظالم و مستبد با لهجه تورکی سخن می گفتند و اصلاحگران و آزادی خواهان نظیر امیر کبیر ، آیت اله طباطبایی ، ستارخان ، باقرخان و بسیار شخصیت های تورک نامدار دیگر بدون لهجه به بهترین صورت فارسی تکلم می کردند! حتی تکه کلام مظفرالدین شاه "کوپو اغلو" بود و طوری به مخاطب القا می کرد که گویی زبان رسمی دربار تورکی نبوده است و فقط در توهین های شاه بی لیاقت قاجار زبان تورکی کاربرد پیدا می کرد! ؛ شخصیت های بیشمار افتخار آفرین تورک ایران را فارس و شخصیت های خائن مستبد و منفی را تورک اجنبی معرفی می کند! بدین رویه که در صدا و سیما شاهد هستیم بیم آن میرود که اشخاصی چون ضحاک ، هیتلر ، ابن ملجم ، رضا شاه و... نیز با لهجه تورکی فارسی را تکلم کنند و در سیمای جمهوری اسلامی ظاهر شوند! مخاطبان عزیز روزانه شاهد این سوژه سازی های صدا و سیما هستند و نیاز به توضیح اضافه نیست برنامه های نظیر 90 ، سریال های بیشمار صدا و سیما ، فیلم های سینمایی ، مسابقه ها و ... .



شاید در ذهن خواننده این سوال مطرح شود بازیگرانی نیز هستند فارس اما همیشه نقش آنها ، نقش مطلوب و ثمر بخش در جامعه نیست؟ جواب : بلی این یک امر معمولی است ما در یک جامعه شاهدیم که افراد از قومیت ها و زبان های مختلف کارکردهای اجتماعی مختلف دارند بدین ترتیب که برخی از این کارکردها سازنده ، برخی بی اثر و برخی دیگر مخرب اند و دسته ای هم دو کارکرد فایده و ضرر را باهم دارند پس در جامعه با دو نوع عمده شهروند سروکار داریم یکی "شهروند سازنده و مفید" و دیگری "شهروند مصرف کننده و در برخی موارد مخرب" ؛ نکته ای که باید بدان توجه کرد این است که رسانه های داخلی و خارجی ایران که مجریان آنها اهالی قرار گرفته در مسیر شوونیزم اند (که آگاهانه یا ناآگاهانه در مسیر شوونیزم افتاده اند) تورکان را همواره به عنوان دسته دوم معرفی می کنند. و همواره کوشیده اند تا با بی فایده و حتی زیان بخش نشان دادن شهروندان تورک به تخریب چهره تورکان بپردازند تا شاید بدین ترتیب بتوانند ضربه ای به پیکر فرهنگی زبانی تورکان وارد نمایند.



متاسفانه در بعد برنامه های دینی نیز شاهد هستیم که آگاهانه زبان تورکی اصلا به حساب نمی آیند و فقط گاهی آن هم در ایام سوگواری مداحانی تورک زبان مدیحه سرایی می کنند و با این عمل زبان تورکی را زبانی که در دین فقط به کار سوگواری می آید معرفی می کنند. از شبکه قرآنی تلاوت قرآن مجید پخش می شود و ترجمه آن به زبان فارسی و انگلیسی زیرنویس می شود. آری انگلیسی!!!! قرآن را به انگلیسی ترجمه می کنند برای مخاطب تورک ، فارس ، بلوچ ، کرد ، لر و.... ؛ شاید سیمای اسلامی قصد دارد علاوه بر رساندن خیر به آموزش زبان انگلیسی هم بپردازد! با یک تیر دو نشان ؛ همانند کسی که پای منبر آخوند مسجد می نشیند و علاوه بر اینکه به نصایح او گوش می سپرد زیر لب با تسبیح ذکری هم می گوید بدین ترتیب اجر کار او مضاعف و از وقتش نهایت استفاده را کرده است. و یا شاید سیمای اسلامی قصد دارد نشان بدهد که قرآن قابل ترجمه به انگلیسی است و بدین ترتیب مخاطبان خود را متحیر کند. در اینجا شاهدیم قرآن برای 30 میلیون تورک قابل ترجمه نیست اما برای غیر مسلمانان انگلیسی که در کشور وجود خارجی ندارند ترجمه می شود. آیا این مغوله ای جز غرب زدگی نیست که وارد حوزه دین شده؟



در رسانه های لس آنجلسی نیز موضوع تورک ستیزی به وضوح قابل مشاهده است ایشان خود را از فرزندان کوروش و داریوش و دیگر شاهان مستبد هخامنشی می داند و منش شاهان کشورگشا و ستمگر را الگوی خود کرده است خود را از نژاد موهومی آریایی می داند و اکنون فهمیده است چند هزار سال با انیرانیان همسایه بوده نگران و ناراحت شده و می خواهد انیران را نابود سازد تا شاید وجود او هم به چشم آید!



در فضای اینترنتی نیز این نژادپرستان همچون دیگر رسانه ها بیکار نبوده اند و در این فضا با دستی باز تر افکار شوونیزمی خود را اشاعه داده و با جعل تاریخ ، ارئه مطالب کذب ، انتشار جوک و... کمر همت به تخریب فرهنگ و زبان تورکان ایران بسته اند .



آری ؛ تبعیض و تخریب در بعد رسانه ای امری بدیع و جدید نیست که در این مقاله به آن پرداخته شده است در بالا سعی شد گوشه ای از فعالیت های تخریبی رسانه ای بر علیه تورکان ایران و آزربایجان نشان داده شود. نکته قابل توجه این است که تورکان استان همدان و تورکان استانهایی نظیر مرکزی ، قزوین ، گلستان ، خراسان ، فارس ، کرمانشاه ، کردستان و... از ظلم و تحقیری مضاعف نسبت به سایر تورکان آزربایجان رنج می برند. بدین ترتیب که در رسانه های بومی دولتی استان نیز جایگاهی ندارند ؛ ما مشاهده می کنیم که در برنامه های تلویزیونی و رادیویی استانهای آزربایجان غربی ، آزربایجان مرکزی (تبریز) ، آزربایجان شرقی(اردبیل) زنجان هر چند ضعیف و غیر قابل قبول اما برنامه هایی با مضامین تورکی وجود دارد و در این استانها نشریه هایی به زبان تورکی-فارسی انتشار می یابد ، ولی تورکان سایر مناطق به دلیل تقسیمات کشوری و سیاست شوونیزمی فارس از بهره بری رسانه های استانی نیز محروم اند . در استان همدان برنامه های سیمای استان که در شبانه روز در حدود 9 ساعت پخش تلویزیونی دارد حتی در حد 5 دقیقه نیز تورکان این استان شاهد برنامه های تورکی نیستند! در صورتی که جمعیت غالب در استان همدان تورک است . این وضعیت برای سایر تورکان که با دیگر اقوام هم استانی هستند نیز به همین منوال است. علاوه بر نبود برنامه ها با مضامین تورکی در شبکه های استانی به تقلید و تبعیت از شبکه های سراسری برنامه هایی در جهت تخریب از آنها پخش می شود. مطبوعات استان همدان اعم از روزنامه ها هفته نامه ها و... ـــ به دلایل مشخص ـــ هیچ کدام حتی در حد یک ستون و پاورقی به چاپ مطلبی به زبان تورکی که زبان یک اکثریت غیر قابل انکار استان است نمی پردازند.!! رسانه های مطبوعاتی استان حتی به زبان فارسی نیز مبادرت به چاپ مطالب فرهنگی، هنری و ادبی تورکی نمی کنند. !!!! و این جای شگفتی و تعجب است که این جمعیت قابل ملاحظه از ابتدایی ترین حقوق قانونی نیز محروم است.!!!! این عدم توجه مطبوعات استان به فرهنگ و زبان تورکان همدان نه به علت کم کاری یا متمایل نبودن هم استانیان تورک است ؛ بلکه علت را در جای دیگری باید جستجو نمود ...؟ . مصداق سخن فوق هفته نامه وزین سینا بود این هفته نامه که در سال گذشته 1388 لغو امتیاز شد - ونه توقیف! - با مطالب خود دلگرمی بود که در آن بخشی کوچک از دغدغه های فرهنگی ما را آلام می بخشید. با لغو امتیاز این هفته نامه نشریات استان کاملا یک دست و همگون شدند. آیا نه اینکه در قانون اساسی صریحا بر آزادی زبان های محلی در مطبوعات تاکید شده است؟ پس چرا ما حتی یک نشریه به زبان تورکی - فارسی در استان مشاهده نمی کنیم!! آیا این نشان نمی دهد که در استان یک نوع تبعیض بر علیه تورکان بومی وجود دارد؟ وضع سایر هموطن های تورک در استانهایی نظیر قزوین ، مرکزی ، فارس ، خراسان و... نیز به همین ترتیب است ایشان از ابتدایی ترین حقوق رسانه ای خود محروم اند. و بدین ترتیب سیاست تخریب فرهنگ و زبان تورکان ایران کاملا آگاهانه و در معدود مواردی ناآگاهانه توسط رسانه ها دنبال می شود.



و اما راهکارهایی که می توان ارائه داد بدین صورت است که قبل از هرچیز با رسانه هایی که سعی در هجوم به فرهنگ و زبان تورکان را دارند به شدت بر خورد کرد و اجازه توهین ، تمسخر و تخریب را به هیچ رسانه ای نداد در گام بعدی یک شبکه سراسری تلویزیونی به زبان تورکی در کشور راه اندازی کرد بدین ترتیب که برنامه های آن با توجه به ویژگی های فرهنگی تورکان ایران تهیه شده باشد چرا که در جای جای کشور ایران تورکان مخاطب این شبکه وجود خواهند داشت ؛ اجازه انتشار روزنامه ها به زبان تورکی و به صورت سراسری داده شود . این اقدامات شاید کوچکترین گامی باشد که با آن حکومت اسلامی بتواند بخشی بسیار بسیار کوچک از شایستگی های ملت تورک ایران را سپاسگذار باشد ملتی که تا حال کمرهمت به آبادانی ایران بسته و برای این کشور با خون هایی که داده و زحماتی که کشیده است شایسته بهترین تکریم هاست و نه اینکه بخواهد توسط دست هایی پنهانی از صحنه روزگار حذف شود و فرهنگ و زبانش به صلابه کشیده شود.

http://www.hamedan.turkblog.com/


0 نظر دهید: